Romanya vatandaşlığı almayı düşünen Türk vatandaşlarının en sık sorduğu ve en çok endişe duyduğu konuların başında, mevcut Türk vatandaşlıklarının akıbeti gelmektedir. Bu kaygı son derece anlaşılırdır; zira vatandaşlık, bir bireyin hukuki kimliğinin en temel unsurlarından birini oluşturur. Ancak bu sorunun yanıtı son derece nettir: Romanya vatandaşlığı almanız, Türk vatandaşlığınızı hiçbir şekilde etkilemez ve kaybetmenize yol açmaz. Hem Romanya hem de Türkiye Cumhuriyeti, çifte vatandaşlığı tanıyan ve buna izin veren ülkeler arasında yer almaktadır.
Bu yazımızda, her iki ülkenin çifte vatandaşlık politikalarını, çifte vatandaşlığın beraberinde getirdiği hakları ve sorumlulukları, askerlik ve vergi yükümlülükleri gibi pratik konuları kapsamlı bir şekilde ele alacağız.
Çifte vatandaşlık, hukuki açıdan bir zorluk değil bir zenginliktir. Önemli olan, her iki ülkedeki hak ve yükümlülüklerinizi doğru bilmek ve buna göre hareket etmektir.
Av. M. Serkan YAĞCI
Romanya’nın Çifte Vatandaşlık Politikası
Romanya Anayasası ve Vatandaşlık Kanunu, çifte vatandaşlık konusunda tamamen serbest bir tutum benimsemektedir. Romanya hukuku, vatandaşlarının başka bir ülkenin vatandaşlığını edinmesine veya mevcut vatandaşlıklarını koruyarak Romanya vatandaşlığı almasına herhangi bir kısıtlama getirmemektedir. Bu durum, soybağı yoluyla vatandaşlık başvurusu yapan kişiler için de geçerlidir; yani başvuru sahibinin Türk vatandaşı olması, Romanya vatandaşlığı almasına engel teşkil etmediği gibi, Romanya vatandaşlığı edinmesi de Türk vatandaşlığının kaybedilmesi sonucunu doğurmamaktadır.
Bu politika tarihsel köklere de sahiptir. Romanya, özellikle 1989 sonrası dönemde göç eden vatandaşlarının ve onların soyundan gelenlerin vatandaşlık bağlarını yeniden kurabilmesi amacıyla çifte vatandaşlığı teşvik eden bir yaklaşım benimsemiştir. 21/1991 sayılı Vatandaşlık Kanunu’nun 10. ve 11. maddeleri bu yaklaşımın somut yansımasıdır.
Türkiye’nin Çifte Vatandaşlık Politikası
Türkiye Cumhuriyeti de çifte vatandaşlığa izin veren ülkeler arasında yer almaktadır. 5901 sayılı Türk Vatandaşlık Kanunu, Türk vatandaşlarının başka bir ülkenin vatandaşlığını edinmesine olanak tanımakta ve bu durum Türk vatandaşlığının kaybedilmesi sonucunu doğurmamaktadır. Ancak burada dikkat edilmesi gereken önemli bir husus vardır: Türk vatandaşlığından kendi isteğiyle çıkış talebinde bulunulmadığı sürece vatandaşlık korunmaya devam eder. Romanya vatandaşlığı edinme sürecinde Türkiye’ye herhangi bir bildirim veya izin başvurusu yapılması zorunlu olmamakla birlikte, nüfus kayıtlarınızın güncellenmesi açısından Romanya vatandaşlığı kazanıldıktan sonra ilgili nüfus müdürlüğüne bilgi verilmesi tavsiye edilmektedir.
Çifte Vatandaşlığın Pratik Sonuçları
Her iki ülkenin de vatandaşlığını taşımak, günlük yaşamda ve hukuki süreçlerde bazı pratik sonuçlar doğurmaktadır. Her iki ülkenin pasaportunu da aynı anda taşıyabilir ve seyahat durumunuza göre istediğiniz pasaportu kullanabilirsiniz. Türkiye’ye giriş-çıkışlarda Türk pasaportunuzu, AB ülkelerine seyahatte ise Romanya pasaportunuzu veya kimlik kartınızı kullanmanız en pratik yoldur. AB pasaportunun sağladığı avantajlar — serbest dolaşım, çalışma hakkı, Schengen bölgesinde serbest dolaşım, eğitim ve sağlık hakları — Türk vatandaşlığınızın yanına eklenen yeni haklar olarak değerlendirilebilir.
Askerlik Yükümlülüğü Konusu
Çifte vatandaşlık konusunda en çok sorulan sorulardan biri askerlik yükümlülüğüdür. Bu konuda bilinmesi gereken temel husus şudur: Romanya’da zorunlu askerlik hizmeti 2006 yılında kaldırılmıştır; dolayısıyla Romanya vatandaşlığı edinmeniz size Romanya’da herhangi bir askerlik yükümlülüğü getirmez. Öte yandan, Türk vatandaşlığınız devam ettiğinden Türkiye’deki askerlik yükümlülüğünüz de aynen geçerliliğini korumaktadır. Romanya vatandaşlığı edinmek, Türkiye’deki askerlik durumunuzu ne olumlu ne de olumsuz yönde etkilemektedir. Askerlik çağındaki erkeklerin, vatandaşlık başvurusu sürecini planlarken Türkiye’deki askerlik durumlarını da göz önünde bulundurmaları tavsiye edilmektedir.
Vergi Yükümlülükleri
Çifte vatandaşlık durumunda vergi yükümlülüğü, vatandaşlık statüsüne değil ikamet yerine göre belirlenmektedir. Türkiye’de ikamet etmeye devam ediyorsanız, vergi yükümlülüğünüz Türkiye’ye karşı devam eder. Romanya’ya taşınmanız durumunda ise Romanya vergi mevzuatına tabi olursunuz. Türkiye ile Romanya arasında çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması mevcut olup, her iki ülkede de aynı gelir üzerinden çifte vergi ödenmesi engellenmektedir. Romanya’nın %10 gelir vergisi ve %16 kurumlar vergisi ile AB içinde en düşük vergi oranlarına sahip ülkelerden biri olması, yatırım ve iş kurma açısından da avantaj sağlamaktadır.
Çocuklara ve Gelecek Nesillere Etkisi
Çifte vatandaşlık, yalnızca sizin için değil aileniz ve gelecek nesiller için de kalıcı sonuçlar doğurmaktadır. Romanya vatandaşı olan bir ebeveynin çocuğu, doğum yeri neresi olursa olsun otomatik olarak Romanya vatandaşı olur. Bu çocuk aynı zamanda Türk vatandaşı ebeveyninin vatandaşlığını da taşıyacağından, doğuştan çifte vatandaş olur. Bu durum, çocuğunuzun hem Türkiye’deki hem de AB genelindeki tüm haklardan yararlanmasını sağlayan güçlü bir avantajdır. Ayrıca vatandaşlığını kazanan kişinin eşi de evlilik yoluyla ayrıca vatandaşlık başvurusunda bulunabilmektedir.
Başvuru Süreci Hakkında
Romanya vatandaşlığı ve beraberinde gelen çifte vatandaşlık hakkından yararlanmak için öncelikle güncel başvuru şartlarını karşılamanız gerekmektedir. E-Devlet üzerinden soybağı kontrolü yaparak ilk adımı atabilir, ardından gerekli belgeleri hazırlayarak başvuru sürecini başlatabilirsiniz. Yeni yasa ile gelen değişiklikleri ve B1 dil şartını da göz önünde bulundurmanız önemlidir.
Yağcı Legal olarak, Vatandaşlık ve Göç Hizmetleri kapsamında çifte vatandaşlık sürecinizin her aşamasında profesyonel hukuki danışmanlık sunmaktayız. Profesyonel desteğin başvurunuzun başarısı için neden kritik olduğunu biliyoruz. Ücretsiz ön değerlendirme için bilgi alma formumuzu doldurabilir veya bizimle iletişime geçebilirsiniz.
